Prezident Islom Karimovning O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining birinchi tashkiliy yig‘ilishidagi nutqi
12.01.2015

Assalomu alaykum, hurmatli deputatlar!

Aziz do‘stlar!

Avvalambor, yurtimizda Konstitutsiyamiz va qonunlarimiz asosida, qizg‘in kurashlar ruhida bo‘lib o‘tgan saylovlarda el-yurtimizning ishonchini qozonib, Qonunchilik palatasi deputati degan yuksak sharafga sazovor bo‘lgan siz, muhtaram xalq vakillarini chin qalbimdan tabriklab, barchangizga sihat-salomatlik, faoliyatingizda yangi-yangi yutuq va omadlar tilashga ijozat bergaysiz.

Men ko‘pchilik mana shu muhtasham zalda o‘tirganlarni yaqindan bilmasam ham, bugun sizlarning issiq yuzingizni, ochiq chehrangizni ko‘rib, o‘zimni xuddiki sizlar bilan yaqindan tanishgandek his qilmoqdaman.

Har qaysi insonning hayotida uning xayolida, xotirasida umrbod saqlanib qoladigan unutilmas voqealar bo‘ladi.

Sizlarning barchangiz uchun bugun ana shunday katta xursandchilik kuni, desak, ayni haqiqatni aytgan bo‘lamiz. Sizlar muyassar bo‘lgan, yurtimiz hayotida ulkan voqea bo‘lgan bunday sharafga erishish, ya’ni, xalq vakili bo‘lib, besh yil davomida parlamentda ish olib borish, saylovchilar bildirgan yuksak ishonchni oqlash – bu katta baxt, shu bilan birga, katta mas’uliyat demakdir.

Haqiqatan ham, el-yurt ishonchiga munosib bo‘lib, oldimizda turgan buyuk maqsadlar uchun, O‘zbekistonimizning dunyodagi rivojlangan demokratik davlatlar qatoriga kirishi, xalqimiz farovonligini yanada oshirish, mamlakatimizning jahon hamjamiyatidagi obro‘si va nufuzini yuksaltirish yo‘lida o‘zini baxshida qilish, vaqti kelganda, Vatanimizni yanada ravnaq toptirishda mening ham qo‘shgan hissam bor, deb mamnun bo‘lib, rozi bo‘lib yashash hammaga ham buyurmaydi.

Shu ma’noda, bugun mana shu go‘zal va hashamatli, yangi tariximizdagi ko‘p unutilmas voqealarga guvoh bo‘lgan binoga ayni shunday hissiyotlar bilan qadam qo‘yayotgan siz, muhtaram deputatlarga jamoatchiligimiz, saylovchilarimiz, o‘ttiz bir yarim millionli xalqimiz go‘yoki oq fotiha bermoqda, desam, o‘ylaymanki, adashmagan bo‘laman.

Mening sizlar bilan bugungi uchrashuv, bugungi chiqishimdan asosiy maqsad – Oliy Majlisning avvalgi tarkibida ish olib borgan deputatlar faoliyatiga baho berish, yangi saylangan parlamentning vazifalari haqida so‘z yuritish emas.

Nasib etsa, Oliy Majlis Qonunchilik palatasi va Senatining yaqinda bo‘ladigan qo‘shma majlisida bu haqda atroflicha, chuqurroq gaplashib olamiz.

Men bugungi fursatdan foydalanib, avvalo, siz, azizlarim bilan ko‘rishib, sizlarni chin qalbimdan tabriklab, mamlakatimizni zamon talablari asosida, barqaror sur’atlar bilan taraqqiy ettirish, buning uchun keng ko‘lamli demokratik islohotlarni yanada chuqurlashtirish, shu borada oldimizda turgan eng dolzarb masalalar haqidagi ayrim fikr-mulohazalarim bilan o‘rtoqlashishni istardim.

Qadrli yurtdoshlar!

Bugun biz g‘oyat murakkab, tahlikali va qaltis bir zamonda yashayotganimizni barchangiz yaxshi bilasiz.

Hozirgi vaqtda dunyoning uzoq-yaqin turli hududlarida yuz berayotgan tashvishli voqealar, jumladan, bizning mintaqamizda, yon-atrofimizda kuchayib borayotgan xavf-xatarlar, qonli to‘qnashuvlar, siyosiy va iqtisodiy qarama-qarshiliklar, terrorizm, radikalizm, narkotrafikning tobora avj olayotgani tinchlik va barqarorlikka qanday katta tahdid tug‘dirayotgani haqida, o‘ylaymanki, ortiqcha gapirib o‘tirishning hojati yo‘q.

Mana shunday tobora keskinlashib borayotgan bir vaziyatda biz hushyorlik va sergakligimizni yo‘qotmasdan, kimlar bizga xayrixoh, kimlar g‘arazli ko‘z bilan qarayotganini, bugungi hayot, bugungi davr bizning oldimizga qanday o‘tkir talab va vazifalarni qo‘yayotganini chuqur anglab, ogoh, sezgir va safarbar bo‘lib yashashimiz talab qilinmoqda.

Mana, sobiq Ittifoqning parchalanib ketganiga 23-yildan oshdi. Bir paytlar uning tarkibida bo‘lgan respublikalar asta-sekin oyoqqa turib, qad rostlab, mustaqil taraqqiyot yo‘lida qadam qo‘yishga intilmoqda.

Aynan bizning Vatanimiz – O‘zbekistonimizni oladigan bo‘lsak, Yaratganga ming bora shukurlar bo‘lsinkim, bugungi kunda, avvalo, xalqimizning mashaqqatli va fidokorona mehnati hisobidan erishayotgan yutuq va marralarimizni do‘stlarimiz ham, muxoliflarimiz ham tan olmoqda, islohotlarimiz samarasini jahon hamjamiyati e’tirof etmoqda. Ba’zi davlatlar, qani, biz ham shunday natijalarga erishsak, deb bizga havas bilan qarayotgani ham hech kimga sir emas.

Shu nuqtai nazardan qaraganda, ayrim sobiq ittifoqdosh respublikalarning bugungi rivojlanish darajasi va ular duch kelayotgan iqtisodiy-ijtimoiy muammolarni O‘zbekistonning hozirgi taraqqiyoti bilan solishtiradigan bo‘lsak, o‘rtada qanday katta farq borligini yaqqol ko‘rish, kuzatish qiyin emas.

Biz tarixan qisqa davrda, o‘tgan asrning 90-yillarida, eng og‘ir va tahlikali bir sharoitda ortiqcha hissiyotlarga berilmasdan, chetdan bo‘lgan turli tazyiqlar va soxta va’dalarga uchmasdan, O‘zbekistonimiz uchun yakkayu yagona to‘g‘ri, ya’ni tadrijiy, bosqichma-bosqich rivojlanish yo‘lini tanlab olganimiz, uzoqni ko‘zlab, yetti o‘lchab bir kesgan holda, boshqacha aytganda, shoshma-shosharlikka berilmasdan, “Men mintaqada birinchiman, men dunyoda birinchilar qatoridaman” degan maqtov so‘zlarni ishlatmasdan turib, puxta o‘ylangan vazmin siyosat olib borganimizni bugun hayotning o‘zi qayta-qayta isbotlab bermoqda.

Aynan ana shunday to‘g‘ri yo‘lni tanlaganimiz tufayli mustaqillikni mustahkamlash, Vatanimizni har tomonlama taraqqiy ettirish, rivojlangan demokratik davlatlar safidan munosib o‘rin egallash, xalqimiz va kelgusi avlodlarimiz uchun hech kimdan kam bo‘lmagan hayot sharoitlarini yaratish, O‘zbekistonimizning xalqaro maydondagi obro‘-e’tiborini yanada yuksaltirish bo‘yicha ulkan, aytish mumkinki, asrlarga teng bo‘lgan yo‘lni bosib o‘tdik.

Bugun mustaqil taraqqiyot yo‘limizni, amalga oshirgan ishlarimizni sarhisob qilar ekanmiz, avvalambor, bir haqiqatni takror va takror aytishni o‘rinli deb bilaman. Ya’ni, yangi hayot, yangi jamiyat qurish yo‘lida biz ilgari hech qachon duch kelmagan, tajribamizda uchramagan o‘ta og‘ir va mashaqqatli yo‘lni bosib o‘tishimizga to‘g‘ri keldi.

Hech shubhasiz, bu borada qanday muammo va sinovlarni, qiyinchilik va to‘siqlarni yengishga to‘g‘ri kelgan bo‘lmasin, qanday suronli va to‘fonli kunlarni boshimizdan kechirgan bo‘lmaylik, xalqimizning xohish-irodasi bilan tanlagan va dadil qadamlar bilan borayotgan yo‘limizdan, o‘z oldimizga qo‘ygan buyuk maqsadlarimizdan qaytmadik va hech qachon qaytmaymiz, desam, o‘ylaymanki, barchangiz bu fikrga qo‘shilasiz.

Mana shunday o‘ta tahlikali vaziyatda barchamiz bir yoqadan bosh chiqarib, belni mahkam bog‘lab, qanday og‘ir bo‘lmasin, o‘z yo‘limizda qat’iyat bilan davom etganimiz, chet mamlakatlardan taklif qilinayotgan sarmoyalarni el-yurtimiz manfaatini ko‘zda tutib, chuqur o‘ylab ishlatganimiz, takror aytishim kerak, biz uchun eng to‘g‘ri yo‘l bo‘ldi. Shu tariqa biz nafaqat siyosiy, avvalo, iqtisodiy mustaqilligimizni saqlashga va mustahkamlashga erishdik.

Ma’lumki, o‘tgan asrning 90-yillarida boshqa sovet respublikalari qatori O‘zbekiston ham mustaqil taraqqiyot yo‘liga o‘tdi. Mustabid tuzumdan bizga qanday og‘ir, qanday nochor meros qolgani, xalqimiz qancha azob-uqubatlar tortganini hech qachon unutmasligimiz kerak. “Paxta ishi” degan uydirma va bo‘htonlar, Markazdan yuborilgan, o‘zini “desantchilar” deb atagan yovuz kuchlarning qonunni, adolatni, xalqimizning sha’ni va g‘ururini oyoqosti qilib amalga oshirgan kirdikorlari haqidagi bor haqiqatni to‘la ochib berish lozim. Afsuski, tarixchilarimiz, adiblarimiz bu haqda kam yozadi. Holbuki, biz uchun olis tarix bo‘lgan Amir Temur, Mirzo Ulug‘bek davri haqida qancha kitoblar yozilgan. Yozilishi kerak ham. Ayni paytda biz boshimizdan kechirgan kechagi kun, yaqin tariximizda ro‘y bergan mana shunday fojiali voqealarni ham bugungi va kelajak avlodlarimizning ongu shuuriga yetkazish haqida ham bosh qotirishimiz zarur. Unib-o‘sib kelayotgan yoshlarimizni tarix saboqlari bilan, tarix haqiqati bilan qurollantirish lozim.

Maktablarimizda, litsey va kollejlarda, oliy o‘quv yurtlarimizda ayni shu mavzularni xolis va haqqoniy yoritib berishga yanada ko‘proq e’tibor qaratishimiz kerak. Buning uchun avvalo mustaqillikka erishish arafasidagi og‘ir kunlarni bevosita ko‘rgan, shu voqealarning guvohi bo‘lgan odamlarning esdalik va xotiralarini yozib olish zarur.

Shuni esda tutish kerakki, tarixni unutgan xalq, jamiyat o‘z yo‘lini yo‘qotadi. Bunday xalq va jamiyatning kelajagi yo‘q.

Bugungi kunda ba’zi mamlakatlarda eski sovet davrini qo‘msash, o‘sha zamonga qaytish uchun turli urinishlar bo‘lyapti. Ayrim xorijiy telekanallarda Lenin davrini, Stalin davrini, SSSRni ulug‘lash kayfiyatlari kuchayib boryapti. Bunday qarash, bunday yondashuv bizga aslo ma’qul emas. Bizning o‘z aqlimiz, bilim va tajribamiz, xalqimizning xohish-irodasi bilan tanlab olgan yo‘limiz bor. Biz qaramlik va tutqunlikka qaytishga hech qachon rozi bo‘lmaymiz. Ota-bobolarimiz aytganidek, ko‘r hassasini bir marta yo‘qotadi.

Men Konstitutsiyamizning 22-yilligiga bag‘ishlangan tantanali yig‘ilishda bildirgan fikrimni yana bir bor ta’kidlab aytmoqchiman – biz eski tuzumni tiklashga qaratilgan hech qanday ittifoqqa hech qachon kirmaymiz, mustabid sovet davriga aslo qaytmaymiz. Shaxsan men butun hayotimni, butun umrimni xalqimizning ozodligiga, Vatanimiz mustaqilligiga bag‘ishladim va bu yo‘ldan hech qachon qaytmayman.

Ma’lumki, iqtisodiy mustaqillikka erishmasdan turib siyosiy mustaqillikka erishib bo‘lmaydi. Yodingizda bo‘lsa, 90-yillarda chetdan bizga maslahat beradigan, aql o‘rgatadigan qanday “dohiy”lar, qanday iqtisodchilar maydonga chiqqan edi. Ular boshqalarning tajribasidan ko‘r-ko‘rona nusxa olishga, mavjud vaziyat, milliy xususiyat va an’analarni chetga surib qo‘yib, qanchalik uringani hali-hamon esimizda.

Xalqimizda bir eshikka kirishdan oldin chiqishni o‘ylash kerak, degan maqol bor. O‘zingiz o‘ylang, qarz hisobida olgan sarmoyalarni qayoqqa ishlatishni oldindan puxta o‘ylamasdan, aniq strategik loyihalarni amalga oshirish o‘rniga boshqalarga o‘xshab, yeb qo‘ygan bo‘lganimizda, bugun qanday ahvolda bo‘lardik? Bu haqiqatni hech qachon esimizdan chiqarmasligimiz zarur deb bilaman.

Lekin hammamizga yaxshi ma’lumki, hayot hech qachon bir joyda to‘xtab turmaydi, shiddat bilan, jadal sur’atlar bilan doimo oldinga intiladi. Kimki hayotning taraqqiyot sur’atlari bilan hamqadam bo‘lmasa, unga loqayd va bepisand qarasa, erishgan yutuqlariga mahliyo bo‘lib, xotirjamlik va havolanish kayfiyatiga berilsa, hech shubhasiz, tez o‘zgarib borayotgan tarixning bir chekkasida, qoloqlik va armonda qolib ketadi. Bu – hayotning beshafqat, achchiq haqiqati va biz buni aslo unutmasligimiz kerak.

Bugungi kunda biz yurtimizda huquqiy demokratik davlat, erkin fuqarolik jamiyati qurishga qaratilgan olis va og‘ir yo‘lning faqat bir qisminigina bosib o‘tdik, xolos. Uning hal qiluvchi qismi hali oldinda. Ya’ni, bu yo‘lda o‘z yechimini kutib turgan vazifalarimiz kamaygani yo‘q, aksincha, zamon talabi bilan ularning ko‘lami va miqyosi tobora kengayib bormoqda. Albatta, barchamiz bu haqiqatni yaxshi tushunamiz va bu yo‘lda yana qanchadan-qancha kutilmagan qiyinchiliklar, turli sinovlar bo‘lishi mumkinligini ham o‘zimizga tasavvur qilamiz.

Bu borada hayotning ana shunday talab va mezonlarini hisobga olgan holda ishlab chiqilgan va o‘tgan davr mobaynida izchil joriy etib kelinayotgan, amalda o‘zini oqlagan, “o‘zbek modeli” deb nom olgan taraqqiyot yo‘limiz va Mamlakatimizda demokratik islohotlarni yanada chuqurlashtirish va fuqarolik jamiyatini rivojlantirish konsepsiyasi o‘rta va uzoq istiqbolda biz uchun kelajak Strategiyasi bo‘lib xizmat qilmoqda, aniq yo‘lni ko‘rsatmoqda.

Qadrli deputatlar!

Sizlar o‘z zimmangizga olgan vazifalarni ado etishda, albatta, ko‘p jihatdan o‘rganishga, tajriba topishga to‘g‘ri keladi. Shuning uchun ham o‘rganishga, o‘z ustingizda ishlashga, professional darajangizni oshirishga doim tayyor bo‘lishingiz kerak. Har birimiz o‘qish-o‘rganishdan hech qachon tortinmasligimiz zarur. Hamma narsani bilaman, degan odam yanglishadi. Qarang, bugun bolalarimiz o‘qib-o‘rganib, o‘z ustida ishlab har tomonlama sog‘lom va barkamol bo‘lib ulg‘aymoqda. Mustaqil fikrlaydigan, zamonaviy ilm-fan va kasb-hunarlarni puxta egallagan, o‘z yurti, o‘z xalqiga fidoyi, biz boshlagan ishlarni davom ettirishga qodir bo‘lgan bunday avlodni yengib bo‘ladimi? Bugun biz o‘z oldimizga qo‘ygan yuksak maqsadlarga yetishda ana shu navqiron avlodimiz hal qiluvchi kuch bo‘lib maydonga chiqayotgani barchamizga g‘urur va iftixor bag‘ishlaydi.

Yana bir bor ta’kidlayman, doimo o‘rganish, izlanish, yangilikka intilib yashash kerak. Bugungi kunda qaysi davlat yuksak taraqqiyotga erishgan bo‘lsa – bu Janubiy Koreya yoki Yaponiya bo‘ladimi, Yevropa davlatlari bo‘ladimi – bularning barchasidan o‘rganish kerak. Bu borada biz uchun hech qanday mafkuraviy cheklashlar yo‘q. Biz uchun yagona mafkura – bu O‘zbekistonning taraqqiyoti, O‘zbekistonning ravnaqi, O‘zbekistonning dunyoda hech kimdan kam bo‘lmasligidir.

Biz, davlatimizning tashqi siyosat strategiyasiga amal qilgan holda, turli siyosiy-harbiy bloklarga qo‘shilmaymiz, o‘z hududimizda xorijiy harbiy bazalar tashkil qilishga yo‘l qo‘ymaymiz. Bizning maqsadimiz bitta, u ham bo‘lsa, yurtimizda tinchlik va osoyishtalikni mustahkamlash, uzoq va yaqin qo‘shnilarimiz bilan til topishib, ahil va inoq bo‘lib yashashdan iborat.

Barchamizga ma’lumki, deputat qaysi partiyaga mansub bo‘lmasin, birinchi navbatda, saylovchilar oldida, el-yurt oldida javob beradi. Partiyalar jamiyatning ma’lum bir qatlami manfaatlarini ifoda etadigan va himoya qiladigan kuch sifatida parlamentda bir-biriga raqib yoki muxolif bo‘lishi tabiiydir.

Lekin yagona Vatanimiz bo‘lmish O‘zbekiston manfaati, yagona xalq manfaatlari haqida so‘z borganda, ularning barchasi bir musht bo‘lib birlashishi darkorligini hech qachon yodimizdan chiqarmasligimiz zarur. Bugungi kunda mamlakatimizda milliy g‘oyamiz – yurt tinchligi, Vatan ravnaqi, xalq farovonligi kabi ezgu maqsadlar ana shunday birlashtiruvchi kuch bo‘lib xizmat qilayotganidan sizlar albatta yaxshi xabardorsiz.

Hozirgi vaqtda O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan demokratik o‘zgarish va yangilanishlar tufayli parlamentning vakolat doirasi yanada kengaydi. Konstitutsiyamizga tegishli o‘zgartishlar kiritdik. Hokimiyatning uchta bo‘g‘inga, ya’ni, qonun chiqaruvchi, ijro etuvchi va sud hokimiyatiga bo‘linishi, ular o‘rtasidagi o‘zaro tiyib turish va manfaatlar muvozanati tizimini yaratish bo‘yicha aniq ishlar qilindi.

Ayni vaqtda parlament tarkibi – strukturasi, uning ba’zi bir tashkiliy jihatlari eski zamonni eslatishini, hali-beri rasmiyatchilik alomatlari saqlanib qolayotganini ham ochiq aytishimiz va bu muammolarni hal qilish ustida ishlashimiz kerak.

Muhtaram do‘stlar!

O‘zingiz ko‘rib turibsiz, dunyoda oldin hech sodir bo‘lmagan, uchramagan o‘ta og‘ir, o‘ta murakkab ziddiyat va nizolar, siyosiy qarama-qarshiliklar, jahon miqyosida 2008-yili boshlangan moliyaviy-iqtisodiy inqiroz va uning oqibatlari davom etayotgan, bir so‘z bilan aytganda, noaniqlik va oxirini oldindan aytib bo‘lmaydigan voqealar yuz berishining guvohi bo‘lmoqdamiz.

Mana shunday g‘oyat murakkab vaziyatda yangi – 2015-yil va undan keyingi yillarda biz o‘z oldimizga qo‘yayotgan keng ko‘lamli islohotlarni yangi bosqichda davom ettirish, iqtisodiyotimizni barqaror sur’atlar bilan rivojlantirish, lo‘nda qilib aytganda, yurtimizni, Vatanimizni yanada obod va farovon etishdek aniq va ezgu maqsadlarga erishish mumkinmi, degan bezovtalik paydo bo‘lishi mumkin.

Buni ham to‘g‘ri tushunish kerak. Lekin mana shunday o‘ta mas’uliyatli paytda bir chekkada tomoshabin bo‘lib o‘tirish aslo mumkin emas. Faylasuflar aytganidek, bu dunyoda dushmandan emas, avvalo, loqayd, beparvo va betaraf odamlardan qo‘rqish kerak. Mening sizlarga tilagim, da’vatim shuki, xalq vakillari avvalo kurashchi bo‘lishi kerak. Mana shu muqaddas zamin uchun, O‘zbekistonimiz uchun, xalqimizning tinchligi, farzandlarimizning baxtli kelajagi uchun barchamiz bir yoqadan bosh chiqarib, ishlashimiz, kurashishimiz zarur.

Men chet ellik siyosiy arboblar, katta ishbilarmonlar bilan uchrashganda, ular bizning farzandlarimiz haqida havas bilan “Yoshlaringizning ko‘zi yonib turadi” degan fikrni ko‘p eshitaman. Haqiqatan ham, hayotda Vatani, xalqi uchun kurashga bel bog‘lagan, sofdil, irodasi mustahkam yoshlarning ko‘zlari yonib turadi. Bugun mana shu zalda ham ko‘zlari ana shunday yonib turgan odamlarni ko‘rib, “Balli, sizlarga!” deb aytmoqchiman.

Yuqorida zikr etilgan xavotirli savollarga nisbatan, o‘ylaymanki, barchamizning javobimiz bitta, ya’ni, biz bosib o‘tgan rivojlanish yo‘lini, erishgan marra va yutuqlarimiz, eng muhimi, bizning bugungi salohiyatimiz, kuch-qudratimizni 90-yillardagi davr bilan mutlaqo solishtirib bo‘lmaydi. Chunki bizning bugungi xalqimiz, bizning bugungi jamiyatimiz – bundan o‘n yil, yigirma yil oldingi xalq va jamiyat emas.

Bugungi kunda odamlarimizning fikri-zikri, dunyoga, hayotga qarashi tubdan o‘zgarib, ularning tobora yuksalib borayotgan siyosiy saviyasi va huquqiy madaniyati, faol grajdanlik pozitsiyasi, biz hech kimdan kam emasmiz va hech qachon kam bo‘lmaymiz, degan azmu qaror bilan oldinga intilayotgani biz erishgan va kelgusida qo‘lga kiritadigan katta-katta yutuq va marralarning mustahkam poydevoriga aylanayotganini ko‘rmaslik, anglamaslik va buni tan olmaslik mumkin emas.

Yillar, asrlar sinovida toblangan, ko‘pni ko‘rgan, bugun erkinlik havosidan nafas olib yashayotgan, o‘z qadr-qimmatini, insoniy sha’nini, ne-ne ulug‘ zotlarning vorislari ekanini, o‘zligini anglagan, milliy g‘urur va iftixorini tiklagan, xalqaro maydonda o‘ziga munosib o‘rin egallab borayotgan, o‘z kuchi va ertangi kuniga ishongan, o‘z yurti, o‘z farzandlarining kelajagi farovon bo‘lishiga intiladigan bunday xalqni hech qanday kuch to‘xtatolmaydi.

Mana shunday mehnatkash, olijanob va bag‘rikeng xalqqa farzandlik sadoqati bilan xizmat qilish – barchamiz uchun yuksak sharaf, oliy saodatdir.

Aziz yurtdoshlarim, hurmatli deputatlar, mana shu ezgu maqsadlarga erishish yo‘lida barchangizga yana bir bor baxt va omad tilayman.


                o`zb   рус   eng
Bugun: 11.11.2019
Qidirish
© 2008 - 2019 O`zbekiston Respublikasi Prezidentining matbuot xizmati